Szia Budapest: Kunst - Overzicht

Onderwerpen: Introductie * Het Art Nouveau mozaiëk triptiek ontworpen door A. Dudits * Nationale trots rond 1930 (1) - sgraffiti kunst door Ferenc Márton en Sándor Nagy * Margit Kovács: keramische kunst in Budapest * Alice Lux en Hugó Gregersen * Scholen in beeld (1): lezende kinderen * Király utca 25 muurschildering * Graffiti kunst * Oude reclames * Deuren op de foto * De kunst ligt op straat: tegels van Károly Kós * Musea in Budapest * Müvészet a tavon - Kunst op het meer tentoonstelling 2011 * André Kertész retrospectief tot en met 30 december 2011

Introductie

Kunst ... een breed begrip. Julius laat u via deze pagina kennis maken met allerlei soorten kunst in Budapest. Dit loopt uiteen van graffitikunst tot bijzondere deuren. Maar u kunt in de toekomst ook andere onderwerpen verwachten. Klik op een foto of titel voor de hele pagina.

Het Art Nouveau mozaiëk triptiek ontworpen door A. Dudits

Een pagina gewijd aan een uniek Art Nouveau mozaiëk triptiek dat in Budapest te vinden is hoog op de gevel van het pand aan de VIII. Népszinház utca 22. De architect: Emil Vidor, de kunstenaar: Andor Dudits.

Door de hoogte zijn de details niet goed waar te nemen en dat is zonde want het kunstwerk is een beauty. Ook een kunstwerk dat aan verval onderhevig is én de hoop dat door de publicatie er actie gaat worden ondernomen dit kunstwerk te behouden. Het niet restaureren bekent een culturele ramp voor de stad. Szia Budapest toont voor het eerst op internet het mozaiëk triptiek in zijn geheel in detail.

Nationale trots rond 1930 (1) - sgraffiti kunst door Ferenc Márton en Sándor Nagy

Na de Eerste Wereldoorlog en het daaruit voortkomende Verdrag van Trianon, klapte de economie van Hongarije in elkaar. In de jaren die volgden werden er amper gebouwen in Budapest neergezet. Rond 1925/1926 veranderde dat langzamerhand en brak opnieuw een periode aan waarin in korte tijd honderden gebouwen werden gerealiseerd.

Gedurende deze periode was er vanaf ca. 1927 tot 1932 een trend waarbij op vele gebouwen ornamentiek werd aangebracht refererend aan de Hongaarse geschiedenis of het volksleven. Een van die kunstuitingen betreft de 26 nog bestaande kleurrijke sgraffiti kunstwerken gemaakt door Ferenc Márton en Sándor Nagy. Deze zijn te vinden op de panden ontworpen door de architect István Medgyaszay. Op deze pagina een selectie van deze kunstwerken.

Margit Kovács: keramische kunst in Budapest

Margit Kovács (1902-1977): Een wereldberoemde Hongaarse kunstenares, pottenbakster, beeldhouwster. Terecht is er dan ook in Szentendre een museum aan haar leven en werk gewijd. 

Buiten het Margit Kovács museum in Szentendre is Budapest in feite een Kovács openluchtmuseum. Verspreid over de hele stad zijn met name vroege ontwerpen van haar te vinden in de gevels van gebouwen of in apartementen complexen.

Op deze pagina krijgt  u een overzicht van hetgeen heden ten dage nog aan Kovács kunst in Budapest te vinden is. En dat is nog best veel, ondanks dat er diverse werken zijn verwoest. De komende tijd tracht Julius ook de rest van de kunstwerken op de foto te zetten.

Alice Lux en Hugó Gregersen

Op een van de vele zwerftochten kwam Julius nevenstaande sculptuur tegen op een jaren '30 gebouw. Dit werd de start van een zoektocht naar andere kunstwerken die door deze beeldhouwster waren ontworpen. De naam van deze beeldhouwster: Alice Lux, terwijl de panden bleken te zijn ontworpen door haar echtgenoot Hugó Gregersen.

Julius toont u op deze pagina 5 kenmerkende panden die u in Budapest aan kunt treffen, waarbij beiden hebben samengewerkt.

Scholen in beeld (1): lezende kinderen

Naar aanleiding van de eerste boekenmarkt die voor de Hongaarse studenten en Alumni Nederlands op 22 oktober 2011 in Budapest werd gehouden, stelde Szia Budapest een pagina samen met een aantal afbeeldingen van beelden, reliëfs etc. van lezende kinderen die bij en op gevels van scholen in Budapest te vinden zijn.

Niet alleen lezende kinderen zijn er als ornamentiek gebruikt, ook andere onderwerpen, zoals kinderspelen, komen voor. Deze scholen zijn nagenoeg allemaal gebouwd in de periode van ca. 1900-1940. De nadruk ligt echter op de periode rond 1910. Deze pagina toont u een selectie van de soms ontroerende, soms grappige beelden met als onderwerp Lezen.

Kírály utca 25 muurschildering

April 2011: een grijze, lelijke, muur in een speeltuin werd omgetoverd in een schitterend kunstwerk, ontworpen door het bedrijf Suppre Neopaint.

Het grootste deel van het werk vond plaats tussen 13 en 19 april en Julius maakte gedurende deze periode foto's van de vorderingen.











 

Graffiti kunst

Graffiti..... Sinds oktober 2010 een onderdeel op de website Szia. Tijdens de vele wandelingen in Budapest ontdekte Julius steeds meer locaties met mooie, opvallende, graffiti kunst. Zodanig dat dit onderdeel voor de rubriek "Kunst in Budapest" te groot werd.

Sinds medio augustus 2011 is de graffiti kunst in Budapest daarom ondergebracht in een aparte (voorlopig alleen Engelstalige) website waardoor Julius meer mogelijkheden heeft deze kunstvorm beter tot zijn recht te laten komen. De link brengt u naar de nieuwe website.
 

Oude reclames

Ze zijn er nog, maar het worden er wel steeds minder: oude (neon-) reclames in Budapest. Herinneringen aan een tijd die voorgoed voorbij is. Veel van deze reclames stammen uit de jaren '70 en '80, een enkele is wat ouder. Julius maakte vele foto's van deze vaak vergane glorie en door middel van fotoreportages toont hij u deze pareltjes.

De pagina zal geleidelijk worden voorzien van meer foto's van oude (neon) reclames en andere reclame uitingen die (nog) gevonden kunnen worden in Budapest.

Mooie deuren op de foto

Budapest en bijzondere deuren .... een fascinerende combinatie. Tijdens de vele architectuurwandelingen door Budapest ontdekte Julius de meest mooie deuren. Het merendeel daarvan is gemaakt in de periode van ca. 1900-1920.

De versieringen van deze deuren betreffen vaak afbeeldingen van dieren: pauwen, papegaaien, rammen, eekhoorns etc. Ze zijn in alle soorten en maten aan te treffen. De meeste deuren zijn gemaakt van ijzer of gedreven metaal, een enkele houten deur heeft ook schitterende versieringen.

Een eerste serie van deuren, op de foto gezet in het voorjaar en zomer van 2010, vindt u op deze pagina. Een 2e serie is in voorbereiding. 

De kunst ligt op straat - tegels van Károly Kós

Dat in Budapest de kunst soms letterlijk en figuurlijk op straat te vinden is, zag Julius tijdens een bezoek in september 2010 aan een van de buitenwijken van de stad.

In een prachtig, heraangelegd, park trof hij vele tegels aan (en restanten daarvan) die deel uitmaken van paden.  Deze tegels zijn ontworpen door de Hongaarse architect en kunstenaar Károly Kós (1883-1977) en tonen onder andere gebouwen die door hem zijn ontworpen. De tegels zijn origineel en stammen uit de periode van ca. 1909-1935.

Musea in Budapest

Musea in Budapest zijn er in overvloed. Kunstmusea, maar ook andere musea zoals over de Hongaarse literatuur, het openbaar vervoer, de politie etc. Veel van deze musea zijn kleinschalig en anno 2011 nog niet echt aangepast aan de buitenlandse toerist. Vaak ontbreken Engelstalige beschrijvingen, maar er verandert steeds meer ten goede. Op deze pagina bechrijft Julius zijn indrukken over de musea die hij in Budapest bezocht.

Müvészet a tavon - Kunst op het meer tentoonstelling 2011

Müvészet a tavon, of wel kunst op het meer. In het "meer" in het Városliget park waren in de zomermaanden van 2011 25 kunstwerken van kunstenaars uit 17 EU-landen, te bewonderen die in het water waren geplaatst.

Dat bekijken kon zowel vanaf brug of de promenade. De beste manier om de kunstwerken te bekijken was door een roeiboot te huren en tussen de kunstwerken te varen. Ook van Nederlandse zijde waren er bijdragen in de vorm van kunstwerken van Laurens Kolks en Paul Segers. Het was een, in de ogen van Julius, schitterende tentoonstelling, die ruim 500.000 bezoekers trok. De pagina met foto's die Julius samenstelde, zal ter herinnering op deze website aanwezig blijven.

/

André Kertész retrospectief tot en met 30 december 2011

Van 30 september tot en 30 december wordt in het Nationaal Museum van Budapest een grote retrospectief tentoonstelling gehouden over de Hongaarse fotograaf van Joodse afkomst André Kertész (1894-1985). De tentoonstelling is georganiseerd in samenwerking met het museum Jeu des paume in Parijs, waar de tentoonstelling eerder te bekijken was.

Aan de hand van ruim 250 foto's, boeken en tijdschriften wordt op een gedegen wijze de carriere van de beroemde fotograaf tot leven gebracht. De tentoonstelling is onderverdeeld in 4 hoofddelen: de Hongaarse periode van 1908-1925; de Parijse periode van 1925-1936; de Amerikaanse periode van 1936-1985 en tot slot de Distortion foto's van vrouwelijk naakt, die toendertijd niet de erkenning kregen die ze verdienden.

Het is een zeer interessante tentoonstelling, maar wel een waarvoor u tijd uit moet trekken, want hij is door het aantal getoonde foto's zeer omvangrijk. Een beschouwing over de tentoonstelling, het leven van André Kertész in een notedop en practische informatie over de tentoonstelling, vindt u op deze pagina.


(Laatste update en controle van de links: 29 januari 2012)