Szia Budapest Kunst: Margit Kovács - keramische kunst

Onderwerpen: Introductie * Leven en werk * Indrukken van Julius * Nog bestaande keramische kunstwerken in Budapest op de foto * Bronnen, meer weten en links

Introductie

Margit Kovács.... een groot kunstenares, pottenbakster en beeldhouwster. Gedurende haar leven heeft ze Budapest verrijkt met diverse kunstwerken, de meesten daarvan zijn keramisch. En, deze zijn de moeite van het bekijken meer dan waard.

Echter, een goed, zo compleet mogelijk, overzicht wat van haar hand in Budapest (nog) te vinden is, was er op internet nog niet. Maar na vele wandelingen en onderzoek is dit overzicht aan de hand van foto's er nu wél. (Foto: still uit een film uit 1958 over Margit Kovács gemaakt door Ágoston Kollányien afkomstig van Filmkultura.hu)

Leven en werk

Margit Kovács (Kovács Margit) werd op 30 november 1902 in Gyor geboren. Ze overleed op 4 juni 1977 in Budapest. Hoewel Margit Joodse roots had, was ze niet actief en derhalve is ze begraven op de "normale" Farkasrét begraafplaats in een zeer eenvoudig graf, zonder opsmuk. Wél woonde ze een behoorlijk deel van haar leven in één van de Joodse wijken die Budapest rijk is: het pand op de hoek van de XIII. Pozsonyi út en de Budai Nagy Antal utca. De foto hiernaast herinnert hieraan.

Margit begon haar studie in 1924 aan de particuliere Jaschik Álmos magániskolája. Hoewel het haar bedoeling was de grafische kant op te gaan, koos ze uiteindelijk toch voor keramiek. Vanaf 1926 tot 1928 vervolgde ze haar opleiding aan de Iparművészeti Iskola en in 1928 volgde een opleiding bij Herta Bücher kerámiaműhelye. Deze studie werd vervolgd door een studie aan de Staatsschule für Angewandte Kunst in München. Ook andere opleidingen volgden zoals bij de Sèvres Porselein fabriek (1933) waar ze de techniek van het werken met Chamotte klei beter onder de knie kreeg.

Haar ster ging rijzen en reeds in 1928 had ze haar eerste expostie in Budapest, gevolgd door vele anderen in binnen- en buitenland. Ze ontwierp allerlei soorten keramiek zoals beelden, plaquettes en reliëfs. Haar stijl was, zeker tot in de jaren '50, verschillend van latere werken: veel folkmotieven, het familieleven, bijbelse voorstellingen. Haar latere werk bestond meer uit beelden.

Na haar werkzame leven schonk ze in 1972 haar oeuvre aan de Pest County Museums in Szentendre en in 1973 opende het museum aldaar dat gewijd is aan haar werk. Een museum dat heden ten dage nog steeds bestaat en de moeite van een bezoek meer dan waard is.

Gedurende haar leven won ze vele prijzen, onder andere in 1948 de Kossuth prijs. Ook werd ze benoemd tot ereburger van zowel Győr als Szentendre en in 1996 kreeg ze posthuum de Magyar Örökség prijs.

Budapest

Na haar eerste tentoonstelling in Budapest in 1928 kreeg ze, vermoedelijk door de bouwers Dénes és Erös (.. Dénes en Erös, Imre), opdrachten om voor een aantal gebouwen waarvan zij de uitvoerder/bouwer waren, reliëfs te ontwerpen. De naam van dit duo duikt namelijk bij nagenoeg ieder gebouw op waarvoor ze in de jaren '30 en '40 kunst ontwierp. De architecten waren wél verschillend, onder andere Lajos Kozma en István Hamor ontwierpen de gebouwen. Deze reeks begon in 1932 en eindigde mogelijk in de veertiger jaren.

De thema's van haar kunstobjecten in Budapest zijn zeer breed: van Maria met kind tot een plaquette die herinnert aan de belegering van de Burcht van Buda. Daarnaast veel figuurtjes met een sterke hang naar familieleven. In veel van haar werk komen volksmotieven, -verhalen etc. voor.

Indrukken van Julius

Het is opvallend hoe weinig mensen die Julius sprak bij het op de foto zetten van de kunstwerken, weten dat ze door Margit Kovács zijn gemaakt. Zeker wat betreft het vroege werk, dat qua stijl anders is dan het latere werk en de beelden die ze ontwierp. Maar de overeenkomsten tussen de werken die ze in de periode van ca. 1932 tot 1946 ontwierp zijn opvallend groot. Dat weinig mensen beseffen wat voor artistieke waarde deze kunstwerken hebben, blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat één van de kunstwerken deels aan het oog wordt onttrokken door een verlaagd plafond en een paar andere kunstwerken dringend restauratie behoeven.

Maar stuk voor stuk zijn de kunstwerken die Margit Kovács in het begin van haar carriere ontwierp, pareltjes die veel meer aandacht mogen krijgen. Julius neemt u gaarne mee op een wandeling langs haar kunstwerken.

Nog bestaande keramische kunstwerken in Budapest op de foto

Een 100% overzicht van wat Margit Kovács aan keramische kunstwerken in Budapest heeft ontworpen én die nog bestaan, vindt u nog niet op deze pagina. Onderstaand overzicht is wat tot nu toe door Szia Budapest op de foto is gezet. Van de meeste andere werken is de locatie bekend, maar die kunstwerken konden nog niet op de foto worden gezet. Dit is met name het geval bij de kunstwerken die zich in de collecties van ministeries en musea bevinden.

Bronnen, meer weten en links

Bij de samenstelling van deze pagina was de eerste bron: de vele wandelingen die door Budapest zijn (en worden) gemaakt waarbij verbanden kunnen worden gelegd tussen gebouwen en kunstwerken. Het is dus geen uitgebreide biografische beschrijving met een overzicht van alles wat ze heeft gedaan of ontworpen. De pagina toont enkel haar werk in Budapest.

De onderstaande links kunnen u verder helpen om meer over deze boeiende kunstenares te weten te komen:
Kovács Margit Múzeum - Museum gewijd aan het werk van de  kunstenares dat in Szentendre is gevestigd.

Szoborlap - geeft een overzicht van een aantal van haar werken, ook buiten Hongarije. Website is in het Hongaars

Wikipedia - link naar de Hongaarstalige Wikipedia pagina over Margit Kovács

Aanbevolen literatuur:
Kovács Margit door P. Brestyánszky. Uitgave: Képzömüvészeti Alap Kiadóvállata, Budapest (1979). ISBN 963 336 181 8. 221 bladzijden. Een Hongaarstalige monografie over Margit Kovács. Mooie, goede, uitgave met veel foto's en een catalogusgedeelte dat helaas niet compleet is. In Budapest regelmatig antiquarisch te koop.

(Laatste aanpassing: 13 oktober 2012)